kleding

"bellezza pompeiana"
impressie van Raffaele Giannetti

Dames, leuk jullie hier te zien! Nu kan ik jullie jaloers maken met
m'n nieuwe oorbellen. Ik hoop ook dat de heren even langskomen, want een formele toga in mooie plooien omhangen is een kunst die weinigen goed verstaan! Ik zal m'n best doen jullie dat bij te brengen, zodat niemand zich ongemakkelijk hoeft te voelen op mijn etentje.

Aha, daar heb je m'n man.
Ik zie dat hij nu weet
hoe duur de oorbellen waren.
Gelukkig heb ik zijn
lievelingseten laten klaarmaken.

detail uit "Il secolo di augusto: la nascita di gesu cristo" Jean- leon Jerome >

oorbellen gevonden in de villa
van Oplontis, goud met parels.

Mannen: de toga

vlnr burger, matrona (getrouwde vrouw), magistraat, keizer,
generaal, werkman en slaaf.

De toga werd voornamelijk gedragen bij officiele gelegenheden. Ook voor een romein was het moeilijk het zo mooi en voornaam mogelijk te plooien, rijke romeinen hadden daar een speciale aankleedslaaf voor. De manier van dragen van een toga was door de jaren heen onderhevig aan verschillende modes. Waar het voor mannen een teken van respekt was (alleen romeinse burgers mochten een toga dragen) en een manier je status in de maatschappij te tonen, waren vrouwen die togas droegen dames van lichte zeden. (wie deze wet ooit verzonnen heeft is onbekend)

De toga was gemaakt van wol, soms van linnen. De normale toga was niet geverfd, dus cremekleurig.(Toga pura of toga virilis) Alleen wanneer je in de race was voor een politieke funktie droeg je een toga die een speciale behandeling had ondergaan met kalk om hem spierwit te krijgen.(toga candida) Wanneer je in rouw was, of bij sommige ceremoniele gelegenheden droeg je een donkerkleurig tot zwarte toga. (toga pulla). Dan had je de toga praetexta, met een brede purperen band, speciaal voor magistraten. De toga picta tenslotte, met gouddraad borduurt, werd in eerste instantie gedragen tijdens triomftochten door generaals, maar later ook door keizers tijdens officiele plechtigheden.

Tunic

hoe een toga te dragen?

De alledaagse dracht voor alle mannen was de tunic. Dit werd ook onder de toga gedragen.Het leek op een lang t-shirt. De tunic was knielang, hoe korter de tunic hoe lager je sociale status. Natuurlijk was dit ook uit praktische redenen, hoe korter hoe meer bewegingsvrijheid je had. (en dus hoe beter je kon werken)
In feite bestond de tunic uit twee rechthoekige lappen, dichtgezoomd met uitsparingen voor het hoofd en de armen.
Als je uit de ridderklasse kwam (equestrian), mocht je twee dunne verticale purperen strepen aan de voorkant van je tunic dragen. Senatoren hadden twee bredere purperen strepen.
Wist je dat de verfstof voor de kleur purper in die tijd net zo duur was als goud? Er waren duizenden purperslakken nodig voor een purper streepje op een toga.

Het is bekend dat de grote Augustus wat kouwelijk was, en soms wel vier wollen tunics over elkaar aanhad!

Vrouwen: tunica, stola en palla.

Vrouwen droegen net als mannen een tunica, maar deze was langer dan die van de mannen, meestal zelfs tot op de voeten.
Je had twee variaties van de tunica, beiden overgenomen van de grieken. Ze werden peplos en chiton genoemd.
De peplos bestond net als de tunic uit twee rechthoekige lappen. De zijkanten werden dichtgenaaid, maar niet helemaal tot bovenaan.
De flappen die zo overbleven werden voor en achter naar beneden omgeslagen en met een enkele pin op de schouders vastgemaakt zodat
je een soort mouwloze jurk kreeg. De chiton was veel breder dan de peplos en werd opdezelfde manier gemaakt als een tunic. De
schouders werden met meerdere pinnen op regelmatige afstanden dichtgemaakt en omdat de stof zo breed was kreeg je zo vanzelf
mouwtjes. De mouwtjes konden ook dichtgenaaid worden zodat het wat warmer was. Zowel de peplos als de chiton werden met
een koord onder de buste of langs de taille dichtgeknoopt.

Wanneer je getrouwd was (Matrona), droeg je over de tunica een stola. Een stola was eigenlijk een lange mouw-en flaploze tunica, met bandjes en twee pinnen op de schouders vastgemaakt. De stola was meestal van ongeverfde wol. Het zag er niet zo aantrekkelijk uit, maar was wel de manier om aan te tonen dat je fatsoenlijk getrouwd was en hechtte aan oude tradities.

Over de tunica en stola kwam de palla, een lange mantel, wat leek op de toga voor mannen. Het werd gedrapeerd over de linkerschouder, dan over de rug en onder de rechterarm, en daarna weer over de linkerschouder. Het was lang genoeg om ook het hoofd mee te kunnen bedekken, bv bij het aanbidden van goden. De palla was ook alleen voor getrouwde vrouwen.

Vrouwenkleding was voor alle standen gelijk, behalve dat de stola en palla alleen door getrouwde vrouwen mochten worden gedragen. Als rijke romeinse dame moest je je dus op andere manieren onderscheiden. Dit kon je doen door materiaalkeuze, zoals kleurige (dure) zijde, sieraden en ook door een ingewikkelde haardracht. Haarstukjes werden veel gebruikt. Ook het haar verven was normaal. Favoriet was de kleur blond.
Enorme krullenkapsels waren tijdens de regering van Titus in de mode. Verder waren vrouwen net als nu gek op sieraden; oorbellen, armbanden, kettingen en parfumflesjes zijn in grote getale gevonden.

< Vrouwen uit Pompeii kijken naar ons.
Huis van Ceii.

Mantels

Soms werd bij wijze van BH of bikini een doek over of net onder de borsten geknoopt, Strophium genaamd. Het grappige is dat in de vele erotische frescos de vrouwen zo' n soort BH aanhadden terwijl het tonen van een borst of twee op andere voorstellingen geen probleem was.

Mantels voor mannen werden lacerna genoemd. Grijze en bruine kleuren vond men fatsoenlijk, maar rijke jonge mannen hielden meer van felle en opzichtige kleuren zoals knalrood of pauwblauw.
.

Een eenvoudige dikke grove mantel van wol of leer, Paenula, werd door mensen gedragen die veel buiten moesten werken. (Dit waren dus arme mensen)
Soms had deze mantel ook een kap. Deze mantel had meestal een bruine of bruingele kleur. Vaak was het van een bepaalde wolsoort gemaakt die waterafstotende kwaliteiten had.

Gouden ring met een afbeelding van een komediemasker. De Spaanse koning Karel III heeft deze ring later gedragen.

chiton

peplos

Een ring was verder het enig fatsoenlijk geachtte sieraad voor een man. Let wel 1 ring en dus niet aan elke vinger 1.

WAARSCHUWING: Een toga werd alleen door mannen en prostituees gedragen.

Flaviaanse haardracht met (niet eigen) krulletjes en een reconstructie met make-up.

Nogmaals de haarstijl van rijke vrouwen ten tijde van de verwoesting van Pompeii. Wat een enorm werk en valse haarstukjes zal dit geweest zijn!!!
We noemen het Flaviaans omdat het tijdens de regering van de familie van flavianen in de mode was. Dat wil zeggen onder de regeringen van de keizers
Vespasianus, Titus en Domentianus

Dit is weleen heel treurig beeld. Het was heel normaal om je eigen hoofd op een bestaand lichaamsmodel te plaatsen. (En goedkoper ook: je kocht een standaardmodel lijf en liet een kunstenaar je hoofd namaken)
Maar zo'n hoofd op het lichaam van venus????

< Gouden sieraden
uit Pompeii

< Zo, en het meest ingewikkelde kapsel wat ik
zag uit de Flaviaanse periode...Hoe deden ze dat??? AHA: met krultangen natuurlijk!!!

Bulla

Toga Praetexta
(huis van vettii)

Onze kleine Nero met bulla
('toen onze mop een moppie was' )

En dit is de beroemde
'venus in bikini'
uit Pompei.
Echte venus met echt hoofd!
He, ik zie opeens dat ze loenst!

< Een kapsel van een beroemd fresco uit Pompeii.
Meisje met wastafel en schrijfstift. Er zijn meer
van dat soort haarnetjes in Pompeii gevonden.

< van een ontzettend leuke duitse site.
Wanneer ik de url ooit eens terugvind zal ik
het hier plaatsten.

< Halsketting met smaragden en
parels, gevonden in de buurt
van Pompeii

Palla met franje

getrouwde vrouw met
tunica, stola en palla

Een romeins gouden
haarnet

< cosmeticadoosje uit
Pompeii. Het hout is
een reconstructie.

< Pinnen oftewel fibulae. Ze zijn
   er in alle soorten en maten.Van
   het allereenvoudigste veilig~
   heidspeld model tot
   prachtige sieraden met goud
   en edelstenen .

Athletes in soort bikini

Twee van de vele zegelringen gevonden in Pompeii. Niet om dagelijks te dragen maar om brieven en belangrijke documenten mee te ondertekenen.

Tunic. Tja, hoe moeilijk kan het zijn?

Haardracht

Hoe een chiton, peplos of palla te maken

Scene uit het Lupinar oftewel bordeel. Let op de BH.
(In de kleur groen !!)

Krultangen bestonden al bij de grieken en romeinen. (Calamistrum). Ze werden algemeen gebruikt.

Schoenen

Ja, vrouwenschoenen dus. Mijn schoentjes! Ja, ik hou nu eenmaal van schoenen. Vind je ze niet mooi! Ja, gelukkig heeft mijn man geld genoeg. En hij denkt dat ik maar twee paar heb...hij ziet het verschil toch niet...

Woehahaha de kapper van keizer Claudius kon er ook wat van!!!!!!!!

Kinderen

Kinderen droegen dezelfde kleding als volwassenen.

De bulla werd gedragen door vrijgeboren jongens (en soms meisjes) tot de dag dat ze een toga aanmochten. Het was een amulet ter bescherming tegen kwade dingen.

Kinderen tijdens een vast heel vervelende en eeuwig durende religieuse plechtigheid waarbij ze zich "moesten gedragen"

Make-up

Ja, ook in deze tijd werd er van alles gedaan om de vrouwen aantrekkelijk te maken. Meestal wilde men hetzelfde effekt als nu ook " normaal" is:
zwarte lijntjes rond de ogen, zwartgemaakte wenkbrouwen, rode lippen, een wit gepoederd gezicht (ok, dat doen we niet meer) en rode blosjes op de wangen.
In eerste instantie gebruikte rijke damens loodwit voor hun gezicht. Maar zo in de tweede eeuw na Chr. was men er wel achter dat dat zeer ongezond was.

Dit is een unieke vondst gedaan bij een opgraving in London in juli 2003.
Het is een klein romeins potje uit de tweede eeuw na Chr.waar nog gezichtscreme
in zit. Ook zie je duidelijke vingersporen.
Het was mogenlijk het zalfje precies na te maken. Je krijgt een smeerbaar poeder wat snel intrekt in
de huid en geeft een prachtige fluwelig effekt.

Crepundia Op de dag dat een baby zijn/haar naam kreeg gaven vrienden en familie kleine metalen figuurtjes in de vorm van bloemen, gereedschappen, wapentjes en halve maantjes (deze laatste tegen het boze oog). Al die vormpjes werden aan elkaar geregen als een soort bedelketting. Dit kreeg de baby om.Het was niet alleen om mee te spelen maar werd ook gebruikt als identificatie wanneer het kind vermist was.